Prema saznanjima velikog broja svetskih eksperata, pre svega onih koji su uključeni u rad pojedinih svetskih asocijacija na području betona i armiranog betona, armirani beton propada alarmantnom brzinom u priobalnim područjima Bliskog i Srednjeg Istoka i čitavog Sredozemlja. Veliki broj armiranobetonskih konstrukcija, izgrađenih u ovim klimatskim regionima, jedva da dočeka 15-20 godina pre prvih ozbiljnih sanacija. Za stručnjake kojima su ovi regioni poznati, evidentno je da je ovaj problem bio odavno prisutan, ali su tek nedostaci koji su uočeni na većem broju velikih i skupih konstrukcija, uglavnom onih izgraćenih u zemljama izvoznicama nafte tokom poslednjih 20-tak godina, skrenuli svetsku pažnju na ovaj problem.
Činjenica da timovi konsultanata velike svetske reputacije i poznati svetski izvođači izvode betonske konstrukcije koje počinju da ispadaju iz eksploatacije znatno pre očekivanja, navodi na zaključak da razlozi propadanja armiranog betona u žarkim priobalnim područjima ovih regiona nisu u potpunosti shvaćeni, iako je puno toga već poznato. Mnoštvo konsultanata i izvođača je uistinu pokušavalo da sledi i poštuje međunarodno priznate propise i standarde iz oblasti betona i bilo bi vrlo pogrešno sve neuspehe pripisati nekompetetnosti građevinara.
Mogući oblici i uzroci dezintegracije kokstrukcija
Trajnost armiranobetonskih, odnosno prethodno napregnutih konstrukcija prvenstveno je ugrožena korozijom armature u betonu. U uslovima umerenih i hladnijih klimata, u tom smislu najveći neprijatelj betonskih konstrukcija je veća primena soli za odmrzavanje kolovoza. U uslovima toplih mora korozija armature uslovljena je pre svega značajnom koncentracijom hlorida u morskoj vodi, u tlu, u podzemnoj vodi i u atmosferi.
Trajnost konstrukcija od betona, možda ne u tako ozbiljnoj meri kao hloridi, ugrožavaju i sulfati, putem tzv. Sulfatne korozije betona. I ova vrsta korozije najviše je izražena kada su u pitanju konstrukcije u blizini mora, ali isto tako i u kopnenim područjima bogatim sulfatima. Kao što je poznato, pod sulfatnom korozijom betona najčešće se podrazumeva hemijsko delovanje sulfata sa trikalcijum-aluminatom C3A u prisustvu vlage, pri čemu dolazi do stvaranja ekspazivnog jedinjenja etringita.
Ostali oblici dezintegracije betona i betonskih konstrukcija povezani su sa kristalizacijom soli na betonskim elementima (salt weathering), sa pojavom prslina usled skupljanja, prslina usled temperaturnih razlika i usled različitog termičkog širenja agregata i cementnog kamena i dr.
Mada se svi napred navedeni oblici dezintegracije betona i betonskih konstrukcija, javljaju i u kontinentalnim klimatskim uslovima, u uslovima kakvi vladaju na toplim morima njihova pojava je znatno češća, procesi se odvijaju brže i trajnost objekta je manja, posebno u neposrednoj blizini mora. Razloga za ovo ima više, ali najznačajnija su sledeća dva:
-koncetracija hlorida i sulfata generalno je znatno veća
-usled povišenih temperatura procesi dezintegracije betona, odnosno betonskog čelika su ubrzani, u poređenju sa ovim pojavama u kontinentalnim klimatskim područjima i područjima hladnih mora.
Uticaj povišenih temperatura, koje su u uslovima toplih mora prisutne tokom većeg dela godine, na trajnost betona i betonskih konstrukcija, prvenstveno se ogleda u sledećem:
-u povećanoj poroznosti cementne paste i betona, usled povećane količine vode, a radi dobijanja odgovarajuće, potrebne ugradljivosti i obradljivosti betonskih smeša,
-u ubrzanoj početnoj hidrataciji cementa, koja za posledicu ima nepovoljnu strukturu pora u cementnoj pasti, tj. Stvaranje krupnijeg pornog sistema; ovakav porni sistem utiče na znatno povećanu vodopropustljivost betona, a samim time i povećanu penetraciju hlor-jona, koji iniciraju koroziju čelika u betonu,
-u povećanom riziku od pojave prslina usled plastičnog skupljanja, skupljanja usled sušenja, temperaturnih razlika i nekompatibilnosti termičkog širenja agregata i cementnog kamena,
-u ubrzanom procesu karbonatizacije, intezivnoj koroziji armature kao i ostalih dezintegracionih procesa u betonu (sulfatne korozije, kristalizacije soli i dr.)
Agresivne soli, posebno na samoj obali ili širem obalnom području, sadržane u tlu, u podzemnoj vodi, u talasima i kapima morske vode nošenim vetrom, kao i u isparenjima, u vazduhu, predstavljaju drugi, takođe vrlo ozbiljan spoljni faktor agresije na beton i konstrukcije od betona.
